1.0503 / C45

Onlegeerd koolstofstaal: plaat, blank en assenstaal op maat bewerkt

Gefreesde 1.0503 / C45 staalplaten op maat bij Van Hengstum Metaal

1.0503 (C45) is een onlegeerd koolstofstaal met circa 0,45% koolstof, een treksterkte van 570 tot 700 MPa en een hardheid van 170 tot 210 HB in onbehandelde toestand. Door het relatief hoge koolstofgehalte is C45 goed hardbaar: na harden en temperen haalt het oppervlak circa 55 tot 58 HRC, wat het bij uitstek geschikt maakt voor assen, tandwielen, spillen en bouten. Van Hengstum Metaal bewerkt C45 volledig in-house in Soest, van lasersnijden en CNC-verspanen tot zetten, lassen en afwerken, van enkelstuk tot serie.

MateriaaleigenschappenEN 10083-2, voorheen DIN 17200
Werkstofnummer1.0503
Koolstofgehalte0,42 tot 0,50 %
Treksterkte (Rm)570 tot 700 MPa
Vloeigrens (Re)330 tot 450 MPa
Rek bij breuk (A)16 tot 20 %
Hardheid onbehandeld170 tot 210 HB
Hardheid na harden55 tot 58 HRC
Dichtheid7,85 g/cm³
Smeltpuntca. 1520 °C
E-modulus210 GPa
Therm. geleidbaarheid48,0 W/m·K
Elektrische weerstand0,20 Ω·mm²/m
Wij bewerken 1.0503 / C45 met:LasersnijdenZetwerkVerspanenLassen

Eigenschappen van C45 (1.0503)

C45 is een onlegeerd constructiestaal uit de groep veredelingsstalen volgens EN 10083-2. Het dankt zijn eigenschappen vrijwel volledig aan het koolstofgehalte van circa 0,45%: hoog genoeg om het staal hardbaar en slijtvast te maken, laag genoeg om het nog goed te kunnen verspanen. Die combinatie maakt C45 een van de meest gebruikte staalsoorten in de machinebouw.

In onbehandelde of genormaliseerde toestand ligt de treksterkte tussen 570 en 700 MPa bij een hardheid van 170 tot 210 HB. Door het staal te veredelen, dus harden gevolgd door temperen, loopt de treksterkte op tot boven de 700 MPa terwijl de taaiheid behouden blijft. Gehard en niet getemperd haalt het oppervlak circa 55 tot 58 HRC.

Chemische samenstelling

De samenstelling volgens EN 10083-2 ligt binnen de volgende grenzen:

  • Koolstof (C): 0,42 tot 0,50 %
  • Silicium (Si): max. 0,40 %
  • Mangaan (Mn): 0,50 tot 0,80 %
  • Fosfor (P): max. 0,045 %
  • Zwavel (S): max. 0,045 %
  • Chroom, molybdeen en nikkel: elk beperkt, samen max. 0,63 %

Leveringstoestanden: +N, +QT en +C

C45 wordt in verschillende toestanden geleverd, en die bepalen de mechanische eigenschappen sterker dan de staalsoort zelf. Bij een aanvraag is het daarom belangrijk te weten welke toestand uw toepassing vraagt:

  • +N (genormaliseerd): gelijkmatige structuur en voorspelbare bewerkbaarheid. De standaardkeuze voor constructiedelen en als uitgangsmateriaal voor verdere bewerking.
  • +QT (veredeld): gehard en getemperd voor een hogere sterkte in combinatie met goede taaiheid. De keuze voor belaste assen, tandwielen en spillen.
  • +C (koudgetrokken): blank staal met een glad oppervlak en nauwe toleranties, bijvoorbeeld in h9 of h6. Veel gebruikt als assenstaal waar weinig of geen nabewerking gewenst is.

Twijfelt u welke toestand of tolerantie u nodig heeft? Onze werkvoorbereiding denkt vrijblijvend mee bij uw tekening.

1.0503 / C45 op maat laten bewerken?

Stuur uw tekening of vraag en u ontvangt snel een scherpe offerte, inclusief onze gratis maakbaarheidscontrole.

C45 bewerken: verspanen, lassen en harden

Verspaanbaarheid

C45 laat zich goed verspanen en is daarmee een dankbaar materiaal voor draai- en freeswerk. In genormaliseerde toestand geeft het een schone snede en een voorspelbare spaanvorming. Is het staal veredeld, dan neemt de gereedschapsslijtage toe en passen we snijsnelheid en aanzet daarop aan. Voor precisieonderdelen verspanen wij C45 tot op de honderdste nauwkeurig.

Lasbaarheid

De lasbaarheid van C45 is beperkt en vraagt vakmanschap. Door het koolstofgehalte van circa 0,45% ontstaat in de warmte-beinvloede zone een harde, brosse structuur waarin scheuren kunnen ontstaan. Lassen is goed mogelijk, mits het juiste proces wordt gevolgd:

  • Voorverwarmen tot circa 200 tot 300 °C, afhankelijk van de materiaaldikte.
  • Lassen met een laag-waterstof toevoegmateriaal.
  • Langzaam en gecontroleerd laten afkoelen.
  • Spanningsarm gloeien achteraf om restspanningen weg te nemen.

Onze gecertificeerde lassers werken dagelijks met koolstofstaal en bepalen vooraf de juiste lasvolgorde en warmtehuishouding, zodat vervorming en scheurvorming uitblijven. Gaat het om een zwaar belaste, volledig gelaste constructie, dan adviseren wij vaak een beter lasbare staalsoort zoals S355.

Warmtebehandeling

De eigenschappen van C45 zijn nauwkeurig af te stemmen op de toepassing:

  • Harden: verhitten tot 820 tot 860 °C en afschrikken in water of olie. Het oppervlak bereikt dan circa 55 tot 58 HRC.
  • Temperen: na het harden temperen bij 550 tot 660 °C, voor de gewenste balans tussen hardheid en taaiheid.
  • Spanningsarm gloeien: 650 tot 700 °C en langzaam afkoelen, om interne spanningen na lassen of zwaar verspanen te verminderen.
  • Zacht gloeien: circa 680 tot 710 °C, voor een betere verspaanbaarheid voor verdere bewerking.

Smeden

C45 is goed smeedbaar tussen 850 en 1050 °C. Langzaam afkoelen na het smeden voorkomt ongewenste spanningen en houdt de mechanische eigenschappen in stand.

Gratis controle
& advies

In-house glasparelen, poedercoaten en stralen.

Alle metaalsoorten beschikbaar

Toepassingen van C45

C45 wordt gekozen waar sterkte, slijtvastheid en betaalbaarheid samen moeten komen. De meest voorkomende toepassingen zijn:

  • Assen en spillen: als assenstaal in koudgetrokken uitvoering (h9 of h6), of veredeld voor zwaarder belaste toepassingen.
  • Tandwielen en ringen: de slijtvastheid maakt het geschikt voor onderdelen met constante wrijving, vaak in gehard en getemperde toestand.
  • Bouten, pennen en bevestigingsdelen: waar treksterkte en taaiheid samen tellen.
  • Machineonderdelen en gereedschapshouders: plaat- en staafdelen in de machinebouw die zowel belasting als slijtage moeten verdragen.

Vergelijkbare staalsoorten en equivalenten

C45 is internationaal onder verschillende aanduidingen bekend. Komt u een van deze benamingen tegen, dan gaat het om hetzelfde of een nauw verwant staal:

  • 1.0503 / C45: de Europese aanduiding volgens EN 10083-2.
  • 1.1191 / C45E (Ck45): dezelfde basis, maar met een lager zwavelgehalte en daardoor beter geschikt voor harden en veredelen.
  • 1.1201 / C45R (Cf45): met een gecontroleerd zwavelgehalte voor een betere verspaanbaarheid.
  • AISI / SAE 1045: de Amerikaanse equivalent.
  • 1.7225 / 42CrMo4: geen equivalent, maar het gangbare alternatief wanneer C45 te weinig sterkte biedt. Door de toevoeging van chroom en molybdeen ligt de treksterkte daar aanzienlijk hoger en is de doorhardbaarheid beter.

C45 op maat laten bewerken

Van Hengstum Metaal bewerkt C45 volledig in eigen huis, van ruwe plaat of staf tot afgewerkt onderdeel. Wij lasersnijden C45-plaat op maat, verspanen assen en precisiedelen, zetten, lassen en verzorgen de eindafwerking zoals stralen en glasparelen. Doordat de hele keten onder een dak zit zijn de doorlooptijden kort, staat snijwerk vaak binnen 72 uur klaar en houden we volledige grip op de kwaliteit, met 99% leverbetrouwbaarheid.

Wij leveren zowel enkelstuks en prototypes als complete series, als halffabricaat of volledig geassembleerd. Voordat er iets wordt geproduceerd controleren we uw tekening gratis op maakbaarheid en denken we mee over materiaalkeuze, toestand en kosten. Vraag vrijblijvend een offerte aan en stuur uw tekening mee.

Vergelijking met andere staalsoorten

Eigenschap C45 (1.0503) C45E (1.1191) 42CrMo4 (1.7225)
Treksterkte (MPa) 570 tot 700 630 tot 780 850 tot 1000
Vloeigrens (MPa) 330 tot 450 355 tot 470 660 tot 850
Hardheid (HB) 170 tot 210 179 tot 229 207 tot 241
Lasbaarheid Beperkt Beperkt Redelijk
Typisch gebruik Assen, tandwielen Veredelde delen Zwaar belaste delen

C45 biedt een goede balans tussen sterkte, hardheid en prijs. Is een hogere sterkte of een betere
doorhardbaarheid nodig, dan is 42CrMo4 het gangbare alternatief.

Veelgestelde vragen over 1.0503 / C45

Wat is C45 (1.0503) staal?

C45, met werkstofnummer 1.0503, is een onlegeerd constructiestaal met circa 0,45% koolstof volgens EN 10083-2. Het behoort tot de veredelingsstalen: door harden en temperen zijn de eigenschappen nauwkeurig af te stemmen op de toepassing. C45 combineert een goede sterkte en slijtvastheid met een prima verspaanbaarheid en een gunstige prijs, wat het tot een van de meest gebruikte staalsoorten in de machinebouw maakt.
In onbehandelde toestand heeft C45 een treksterkte van 570 tot 700 MPa, een vloeigrens van 330 tot 450 MPa, een rek bij breuk van 16 tot 20% en een hardheid van 170 tot 210 HB. De dichtheid bedraagt 7,85 g/cm3, het smeltpunt ligt rond 1520 °C en de E-modulus op 210 GPa. Na veredelen ligt de treksterkte hoger, en na harden haalt het oppervlak circa 55 tot 58 HRC.
Volgens EN 10083-2 bevat C45 0,42 tot 0,50% koolstof, maximaal 0,40% silicium en 0,50 tot 0,80% mangaan. Fosfor en zwavel zijn beperkt tot maximaal 0,045%. Chroom, molybdeen en nikkel mogen elk slechts in kleine hoeveelheden voorkomen, met een gezamenlijk maximum van 0,63%. Het koolstofgehalte is bepalend voor de hardbaarheid en de sterkte van het staal.
Onbehandeld ligt de hardheid van C45 tussen 170 en 210 HB. Door het staal te harden, dus verhitten tot 820 tot 860 °C en afschrikken in water of olie, bereikt het oppervlak circa 55 tot 58 HRC. Door daarna te temperen bij 550 tot 660 °C neemt de hardheid weer af ten gunste van de taaiheid, waarmee de gewenste balans voor de toepassing wordt ingesteld. Omdat C45 onlegeerd is hardt vooral de buitenlaag door en blijft de kern taaier.
De lasbaarheid van C45 is beperkt. Door het koolstofgehalte van circa 0,45% ontstaat in de warmte-beinvloede zone een harde, brosse structuur met risico op scheurvorming. Lassen is goed mogelijk, mits u voorverwarmt tot ongeveer 200 tot 300 °C, laag-waterstof toevoegmateriaal gebruikt, langzaam laat afkoelen en achteraf spanningsarm gloeit. Voor sterk belaste of gelaste constructies is een beter lasbare staalsoort zoals S355 vaak de verstandigere keuze.
Deze achtervoegsels geven de leveringstoestand aan en bepalen de eigenschappen sterker dan de staalsoort zelf. +N staat voor genormaliseerd: een gelijkmatige structuur met voorspelbare bewerkbaarheid. +QT staat voor veredeld, dus gehard en getemperd, met een hogere sterkte in combinatie met goede taaiheid. +C staat voor koudgetrokken oftewel blank staal, met een glad oppervlak en nauwe toleranties zoals h9 of h6, veel gebruikt als assenstaal.
C45 (1.0503) en C45E (1.1191, ook bekend als Ck45) hebben dezelfde basissamenstelling, maar C45E bevat minder zwavel en is daardoor zuiverder en beter geschikt voor harden en veredelen. 42CrMo4 (1.7225) is een gelegeerd staal met chroom en molybdeen: het heeft een duidelijk hogere treksterkte en hardt beter door tot in de kern. Kies C45 voor algemene machineonderdelen en 42CrMo4 wanneer hogere belastingen of grotere doorsneden in het spel zijn.
C45 komt overeen met AISI/SAE 1045 in de Amerikaanse norm. Binnen de Europese norm zijn de nauw verwante varianten C45E (1.1191, voorheen Ck45) met een lager zwavelgehalte en C45R (1.1201, voorheen Cf45) met een gecontroleerd zwavelgehalte voor een betere verspaanbaarheid. In oudere documentatie komt u C45 nog tegen onder DIN 17200. Voor gereedschapstoepassingen bestaat daarnaast de verwante kwaliteit 1.1730 (C45U of C45W).
C45 wordt vooral toegepast in de machinebouw en de automotive sector. Typische toepassingen zijn assen en spillen, tandwielen en ringen, bouten, pennen en andere bevestigingsdelen, en machineonderdelen die zowel belasting als slijtage moeten verdragen. In koudgetrokken uitvoering wordt C45 veel gebruikt als assenstaal, omdat het dan al op maat en met nauwe toleranties beschikbaar is.
Ja. Van Hengstum Metaal bewerkt C45 volledig in-house in Soest: lasersnijden van plaat, CNC-verspanen van assen en precisiedelen, zetten, lassen en eindafwerking zoals stralen en glasparelen. Wij leveren zowel enkelstuks en prototypes als complete series, als halffabricaat of geassembleerd eindproduct. Snijwerk staat vaak binnen 72 uur klaar. Stuur uw tekening in voor een vrijblijvende offerte, inclusief een gratis maakbaarheidscontrole.